ခင္ဗ်ားလဲ တကယ္မရွိႏုိင္ပါဘူး။
အာရံုငါးပါးကို သတိထားမိတယ္
ခ်စ္ျခင္း၊ မုန္းျခင္း၊ ခံစားခ်က္ေတြလဲပါတယ္
ဒီအိပ္မက္က တစ္ဘဝစာ ရွည္တယ္
ဝန္ခံရရင္ျဖင့္
ဒီအိပ္မက္ေလး ျပီးဆံုးသြားမွာ ေၾကာက္ေနမိတယ္...။
ငယ္ငယ္က အေဖရယ္၊ ဘၾကီးသုခရယ္၊ ဦးေလးခန္႔ရယ္ ဘုန္းၾကီး ဦးအဂၢရဲ႕ ဖိုရံုကေလးမွာ ထုိင္စကားေျပာၾကရင္း ျငင္းၾကတဲ့ အေၾကာင္းတစ္ခုရွိတယ္။ "ေပ်ာ္တယ္" ဆိုတဲ့အေၾကာင္းပဲ။ ဘာရယ္ေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ ေရေႏြးၾကမ္းေသာက္ၾကရင္း စကားအူေပါက္ ေလွ်ာက္ေျပာၾကရာက အဲဒီအေၾကာင္းကို ေျပာေလ့ရွိၾကတာပဲ။ ဦးေလးခန္႔ကေတာ့ ေက်ာင္းဆရာေပတဲ့ စကားနည္းတယ္။ (အေဖတို႔တစ္ေတြဟာ ေက်ာင္းဆရာဘဝက လာၾကတာခ်ည္းပဲ။ ဦးေလးခန္႔ တစ္ေယာက္သာ ေသတ့ဲအထိ ေက်ာင္းဆရာ လုပ္သြားတာ။) သူက နားေထာင္တာ မ်ားတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ အေဖနဲ႔ ဘၾကီးသုခတို႔ႏွစ္ေယာက္သား စကားအေခ်အတင္ေျပာရင္ သေဘာက်တယ္။ ကၽြန္ေတာ္ သေဘာက်တ့ဲ အဓိကအခ်က္တစ္ခုကေတာ့ အေဖနဲ႔ ဘၾကီးသုခတို႔ႏွစ္ေယာက္ရဲ႕ ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံအျမင္ဟာ လံုးလံုးကို မတူဘူး။ အေဖက ဘာသာေရးမွာ အေျခခံတယ္။ ဘၾကီးသုခက လြတ္လပ္စြာ ေတြးေခၚမႈမွာ အေျခခံတယ္။
အေဖန႔ဲ ဘၾကီးသုခတို႔ေျပာတဲ့ "ေပ်ာ္တယ္"၊ "မေပ်ာ္ဘူး"။ "လူဘယ္လိုေပ်ာ္သလဲ"၊ "လူေပ်ာ္ႏိုင္သလား" ဆိုတာေတြကို အရွည္အက်ယ္ စဥ္းစားမၾကည့္ခဲ့မိဖူးဘူး။ ေခါင္းထဲမွာေတာ့ ရွိေနတယ္။ မဟုတ္ရင္ ဦးေႏွာက္ရဲ႕ ေနာက္ေက်ာ တစ္ေနရာမွာ ရွိေနခဲ့ပံုပဲ။ အထူးသျဖင့္ အသက္ၾကီးလာေတာ့ လူငယ္ေတြ ေပ်ာ္တာေတြ႕ရင္ ငါေကာ ဒီလိုေပ်ာ္ဖူးသလားဆိုတ့ဲ ေမးခြန္းက ေပၚလာတတ္တယ္။ မႏွစ္ကေတာ့ ခရီးသြားရင္း ကၽြန္ေတာ့္ဇနီးရယ္၊ ကၽြန္ေတာ့္ မိတ္ေဆြရယ္၊ ကၽြန္ေတာ္ရယ္ ထုိင္ျပီး စကားေျပာျဖစ္ၾကတယ္။ အဲဒီတုန္းမွာ မိတ္ေဆြက တို႔ ဘယ္ေတာ့ေလာက္ ဟိမဝႏာၱေတာင္ေျခ သြားၾကမလဲလို႔ ေမးတယ္။ သူက အတည္ေျပာတာ။ ဇနီးသည္က ရွင္လည္း အဲဒီစာရင္းထဲ ပါသြားျပီလားလို႔ မိတ္ေဆြကို ၾကားျဖတ္ေမးတယ္။ ျပီးေတာ့ ကၽြန္မလည္း သူ႕ကုိ သြားေစခ်င္ပါတယ္လို႔ ဆက္ေျပာတယ္။ မိတ္ေဆြကေတာ့ ျပန္မေျဖဘဲေနျပီး ေခါင္းခါတယ္။ ေခါင္းခါတယ္ဆိုတာကလည္း ခက္ေတာ့ အခက္သား။ ဒါေပတဲ့ ကၽြန္ေတာ့္မိတ္ေဆြ ေခါင္းခါတာကေတာ့ မေကာင္းစိတ္နဲ႔ ဆန္႔က်င္စိတ္နဲ႔ မဟုတ္ဘူးဆိုတာ ကၽြန္ေတာ္ ယံုတယ္။
ကၽြန္ေတာ့္ကို ဘာတက္ေနသလဲလု႔ိ ေမးတဲ့အခါ Philosophy လုိ႔ ေျဖလုိက္ရင္ ဘာမွန္းေသခ်ာမသိၾကဘူး။ ျပန္ေမးၾကတယ္။ အဲ့ဒါ ဘာေတြ သင္ရတာလဲတဲ့။ တစ္ခ်ဳိ႕က်ေတာ့ Philosophy နဲ႔ Psychology ကို မသဲကြဲၾကဘူး။ ေဂါက္ေတာက္ေတာက္ ဘာသာရပ္လုိ႔ပဲ ေရာျပီး မွတ္ထားၾကတယ္။ တကယ္ေတာ့ အဲ့ဒီ ႏွစ္ခုဟာ မတူၾကပါဘူး။ စိတ္ပညာက လူရဲ႕ စိတ္ကိုပဲ ေလ့လာတယ္။ စိတ္ရဲ႕ ျပဳမူပံုေတြကို ေလ့လာတယ္။ စိတ္ေရာဂါေဝဒနာေတြကို ကုသတယ္။ ဆရာဝန္ေတြနဲ႔ သိပ္မကြာဘူး။ ေျပာရရင္ေတာ့ သုေတသီေတြက ေတြ႕ရွိျပီးသားေတြကို ေလ့လာရံုသက္သက္ပဲ။ ဒႆနိကေဗဒဟာ ဘာလဲဆိုရင္ေတာ့ ရွင္းရမွာ ေတာ္ေတာ္ရွည္တယ္။
Philosophy ဟာ ဘာလဲလို႔ အတိအက်ေျပာဖို႔က သိပ္မလြယ္ဘူး။ သူ႕မွာ ပါဝင္တဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြကလည္း စံုတယ္။ စံုတယ္ဆုိတာထက္ အကုန္လံုး (everything) လို႔ပဲ ေျပာရမယ္ထင္တယ္။ စၾကဝဠာၾကီး ဘယ္လိုစျဖစ္လာသလဲဆိုတာက အစ ပုရြက္ဆိတ္ဆုိတာ ဘယ္လုိေကာင္လဲ၊ ပုရြက္ဆိတ္တစ္ေကာင္ ကို ဘယ္လိုအဓိပၸါယ္ ဖြင့္မလဲဆိုတာအထိ ပါတယ္။ အကုန္လံုးအေၾကာင္းပဲ။ အေျခခံအားျဖင့္ေတာ့ Philosophy ဟာ အဓိပၸာယ္ေတြနဲ႔ ေဆာ့ကစားတဲ့ ဘာသာရပ္လို႔ ေျပာၾကတယ္။ စကားလံုးေတြရဲ႕ အဓိပၸာယ္ေတြကို "စနစ္တက်" ရွာေဖြၾကည့္တာပဲ။ Philosopher တစ္ေယာက္ကို လူ႕ဘဝရဲ႕ အဓိပၸာယ္ဟာဘာလဲလို႔ သြားေမးၾကည့္ရင္ သူက ျပန္ေမးလိမ့္မယ္။ မင္းေျပာတဲ့ အဓိပၸာယ္ဆိုတာက ဘာကိုေျပာခ်င္တာလဲ။ What do you mean by meaning?
ဧည့္ခံပြဲလုပ္တဲ့လူက ကၽြန္ေတာ္တို႔အေပၚမွာ ေကာင္းခဲ့တာေတြ ရွိတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေလာကမွာ အျပန္အလွန္ကူညီတာ၊ ေစာင့္ေရွာက္ရတာဟာ ေရးသားမထားတဲ့ မူတစ္ခု။ ဒီေတာ့လည္း ကၽြန္ေတာ္တို႔ အေနနဲ႔ သူ အကူအညီလိုေနတာကို ကူညီရမယ့္သေဘာ။ သူကေတာ့ တည့္တည့္ခ်ည္း ေျပာတာမဟုတ္ဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ကလည္း ကၽြန္ေတာ္တို႔မွာ တင္ေနတဲ့ ေၾကြးကို ေခ်ပစ္ခ်င္တာ မဟုတ္ဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တို႔အေပၚမွာ ထပ္ျပီး သူ အေၾကြးတင္လာေအာင္ လုပ္ထားခ်င္ေနၾကတာ။ ဒီေတာ့မွ ကၽြန္ေတာ္တို႔လည္း သူ႕ကို အသံုးခ်လို႔ ရမွာကိုး။ တစ္ေန႔ကေတာ့ ေဂါက္သီးရိုက္ရင္း သူ႕ကိစၥကိုေျပာတယ္။ မင္းလိုခ်င္တဲ့ အေျဖရဖို႔ဆုိရင္ေတာ့ အကူအညီေပးႏိုင္တယ္။ ဒါေပတ့ဲ တို႔ လုပ္ခိုင္းတာကိုေတာ့ မင္းက လုပ္။ တို႔ ဘာလုပ္မယ္ဆိုတာကို အေသးစိတ္ မင္းသိစရာမလိုဘူးလို႔ သူ႕ကိုေျပာေတာ့ သူက သေဘာတူတယ္။ ဒီလိုနဲ႔ သူ႕အိမ္မွာ ဧည့္ခံပြဲကေလးတစ္ခု လုပ္ျဖစ္သြားတယ္။ အေၾကာင္းျပခ်က္ကေတာ့ အသစ္ေရာက္လာတဲ့ သံတမန္ တစ္ေယာက္ကို က်န္လူေတြနဲ႔ မိတ္ဆက္ေပးတဲ့ ေကာက္ေတး(လ္)ပဲြပဲ။ ဒါကလည္း သူတို႔ရဲ႕ လုပ္ရိုးလုပ္စဥ္ပါ။
ဒီလိုနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေလးေယာက္သား သူ႕ဧည့္ခံပြဲကို ေရာက္လာခဲ့တာပဲ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ဆိုတာက ေအဒရီယံရယ္၊ ပက္ဒီရယ္၊ လူးရယ္၊ ကၽြန္ေတာ္ရယ္။ ပက္ဒီနဲ႔ လူးတို႔ ႏွစ္ေယာက္က မွတ္တမ္းတင္ ရုပ္ေသ၊ ရုပ္ရွင္ရိုက္တဲ့သူေတြရဲ႕ လက္ေထာက္ လုပ္ေနၾကတယ္။ အမွန္မေတာ့ လူးက ကၽြန္ေတာ္တို႔ ၾကည့္ခ်င္တ့ဲလူေတြရဲ႕ ပံုေတြကို ဘယ္လိုရိုက္ရမယ္ဆိုတာ တကယ္ရိုက္တဲ့လူေတြကို ကပ္ျပီး ညႊန္ၾကားေနၾကတာ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ကေတာ့ ဧည့္သည္ေတာ္ေတြအျဖစ္ လာေပတဲ့ အခန္းေထာင့္တစ္ေနရာမွာ လိေမၼာ္ရည္ခြက္ကိုင္ရင္း မိုးတိုးမတ္တပ္ပဲ။ ယမကာမွီဝဲလို႔ မျဖစ္ေသးဘူး။ ဒီေတာ့လည္း ပ်င္းလာတယ္။ သူတို႔ အသိုင္းအဝိုင္းက ဟန္မ်ားၾကတယ္။ ဟန္မ်ားတယ္ဆိုတာ ဟန္လုပ္ေနၾကရတာ မ်ားတာ။ လံုးလံုးခ်ည္းမသိတာကို သိသလိုလုပ္ျပီး လိမ္ေနတဲ့ လူေတြပါသလို သိေနတာကို မသိသလိုလုပ္ျပီး ညာေနတ့ဲလူေတြလည္း ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔နဲ႔ တုိက္ရိုက္ ပတ္သက္တဲ့လူေတြေတာ့လည္း မဟုတ္ဘူး။ ဒီေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏွစ္ေယာက္သား အခန္းေထာင့္ တစ္ေနရာက ရပ္ၾကည့္ရင္း ကုိယ့္နည္းကိုယ့္ဟန္နဲ႔ အပ်င္းေျပေအာင္ လုပ္ေနၾကရတယ္။ တျခားေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ တတိယကမာၻက လာၾကတဲ့ သံအမတ္ကေတာ္ေတြရဲ႕ လူပံုစံ၊ ဝတ္ပံုစားပံုဆိုတာေတြၾကည့္ျပီး ျပက္လံုးထုတ္ေနမိၾကတယ္။ ဘာေၾကာင့္မွန္းေတာ့ မသိဘူး။ တတိယကမာၻက သံအမတ္ကေတာ္ေတြဟာ ဆယ္ေယာက္မွာ ကိုးေယာက္ေလာက္က မဝတ္တတ္ မစားတတ္တာမ်ားတယ္။ မစားတတ္ဘူးဆိုတာကလည္း မဟုတ္ေလာက္ဘူး။ အစားေကာင္းလို႔ က်ားကိုစီး စားလို႔မကုန္ ပံုၾကီးေတြ မ်ားတယ္။
ဆုိရွယ္လစ္ သရုပ္မွန္စာေပ။ ေရးေသာခုႏွစ္မွာ ၈၂ ခုႏွစ္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ဆုိရွယ္လစ္ေခတ္အတြင္းတြင္ ဇာတ္အိမ္တည္ထားသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ “ျပည္သူ”၊ “ပစၥည္းမဲ့လူတန္းစား”၊ “ဘဝမဆန္ဘူး” စသည့္ အသံုးအႏႈန္းေတြကို ေတြ႕ရသည္။ ဆုိရွယ္လစ္စနစ္ အတြင္းမွာ ျဖစ္တည္ေနေသာ ခ်စ္ျခင္းေမတၱာအေၾကာင္းကို အဓိက ေဖာ္က်ဴးထားသည္။ ရသအပိုင္းမွာ ေျပာစရာမရွိ။ သာမန္ရိုးက် အခ်စ္ဇာတ္လမ္းေတြကို သေဘာက်ေသာ ခ်ာတိတ္ေတြ၊ ခ်ာတိတ္မေတြ အၾကိဳက္ျဖစ္ပါလိမ့္မည္။ တစ္ခါတစ္ရံ စာေရးဆရာ၏ ေခတ္ကို ေလွာင္ေနေသာ အသံကို ၾကားရသည္။ “သူတို့သည္ ရုပ္ရွင္ၾကည့္လ်ွင္လည္း ငါးက်ပ္တန္းကမွ၊ ဟင္းမေကာင္းလ်ွင္ ထမင္းမစားခ်င္ၾက၊ လက္ဖက္ရည္ဆိုင္ထိုင္ရင္း အခ်ိန္မွန္သမွ်ကို ေရရာေသာအလုပ္ ဘာမ်ွမရွိဘဲ ပစၥည္းမဲ့လူတန္းစားအတြက္ဟုဆိုကာ ၿဖဳန္းေနၾကေလသည္။” စသည့္ စာေၾကာင္းမ်ားတြင္ ေတြ႕ရသည္။
ကၽြန္ေတာ္ဟာ ေၾကာင္ကေလးကို ေရမွန္မွန္ခ်ဳိးေပးတယ္။ အခ်ိန္ရတုိင္းပဲ။ သူငယ္ခ်င္းေတြက အလုပ္မရွိ ေၾကာင္ေရခ်ဳိးတဲ့အေကာင္လို႔ ေျပာၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကိစၥမရွိဘူး။ ကၽြန္ေတာ္ကိုယ္က ေၾကာင္ကေလးကို ေရခ်ဳိးေပးရတာ ဝါသနာပါေနတာကိုး။ ေၾကာင္ကို ေရခ်ဳိးေပးရတာလည္း လြယ္တာေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ ေၾကာင္ဆိုတာက ေရေၾကာက္တဲ့ သတၱဝါမွတ္လား။ ဒါေၾကာင့္ အလုပ္မရွိတုိင္း ေၾကာင္ကို ေရခ်ဳိးေပးဖို႔ကလည္း လြယ္တ့ဲ ကိစၥေတာ့မဟုတ္ဘူး။
ေၾကာင္ကို ေရခ်ဳိးေပးတယ္ ဆိုေပမယ့္ သာမန္ကာလွ်ံကာ မဟုတ္ဘူး။ ေၾကာင္ကို ေရခ်ဳိးေပးတဲ့ နည္းစနစ္ေတြကို ေသခ်ာေလ့လာရေသးတယ္။ ကိုယ္တုိင္ ခ်ဳိးေပးဖို႔ကိုလည္း စိတ္ရွည္ရေသးတယ္။ အေျခအေနနဲ႔ အခ်ိန္အခါကိုလည္း ေလ့လာရေသးတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း ကိုယ္တုိင္က ေၾကာင္ကေလးကို ေရခ်ဳိးေပးရတာ ဝါသနာပါေနေတာ့ ၾကိဳးစားရတာပဲ။ အစပုိင္းေတာ့ ခက္တယ္။ ေၾကာင္ကေလးကို ေရခ်ဳိးေပးတဲ့ ေနရာမွာ အစက မကၽြမ္းက်င္ေသးေတာ့ အလုပ္မျဖစ္လွဘူး။ ဒီအလုပ္ဟာ စိတ္ရွည္ဖို႔လည္း လိုေသးတယ္။ အစပုိင္း မေအာင္ျမင္တာနဲ႔ စိတ္ဓာတ္က်ေနလုိ႔ မျဖစ္ေသးဘူး။ ေၾကာင္ကေလးကို ေရမွန္မွန္ခ်ဳိးတတ္ေအာင္ ေလ့လာ၊ ေလ့က်င္ရေသးတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွ အသားက်သြားတယ္။ ေၾကာင္ကေလးကို ေရခ်ဳိးေပးဖို႔ အလုပ္မရွိရံုနဲ႔ မလံုေလာက္ေသးဘူး။
ဗ်ဳိ႕ ဦးေတဇာ,
ဦးေလး ဘာသာျပန္တဲ့ ကာ(ဖ)ကာရဲ႕ ဝတၳဳကို ဖတ္ရတယ္။ သေဘာလည္းက်တယ္။ တကယ္ေတာ့ အဲဒီ အေရးအသားကို ဖတ္ဖူးတာ ပထမဦးဆံုးေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ တျခားသူေတြ ဘာသာျပန္တာ ဖတ္ဖူးေသးတယ္။ မူရင္းလည္း ဖတ္ဖူးတယ္။ အဲ့ဒီ အေရးအသားဟာ သီးသန္႔ေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ မွတ္မွတ္ရရ The Trial ဝတၳဳထဲမွာ ပါတယ္။ အဲ့ဒီထဲက ပံုျပင္ေလးကို ျပန္ျပီး ေကာက္ႏုတ္ထားတာလို႔ေတာ့ ထင္တယ္။ ထားပါေတာ့။ ေျပာခ်င္တာက အဲ့ဒါ မဟုတ္ဘူး။
ကာ(ဖ)ကာ ဆိုတာက စာေရးဆရာေတြထဲမွာ အလြန္သိမ္ေမြ႕ျပီး နားလည္ရခက္တဲ့ စာေရးဆရာတစ္ေယာက္ပဲ။ သူ႕အေရးအသားေတြကို တစ္ေခါက္ဖတ္ရံုနဲ႔ နားမလည္ဘူး။ သံုးေလးငါးေခါက္ ေသေသခ်ာခ်ာ ဖတ္ရတယ္။ ျပီး ေသေသခ်ာခ်ာ ဆက္ေတြးရတယ္။ ကာ(ဖ)ကာကို အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုဖို႔ ၾကိဳးစားခဲ့တဲ့ ေဝဖန္ေရးဆရာေတြလည္း အမ်ားၾကီးပဲ။ တစ္ေယာက္တစ္မ်ဳိးနဲ႔ ကာ(ဖ)ကာကို ခ်ဥ္းကပ္ခဲ့ၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူတို႔ဟာလည္း ကာ(ဖ)ကာရဲ႕ အနီးအနားကို ေရာက္လာႏုိင္စြမ္း မရွိခဲ့ၾကဘူး။ ဒါေၾကာင့္မို႔ ကၽြန္ေတာ္လည္း ဥာဏ္စြမ္းသေလာက္ ကာ(ဖ)ကာရဲ႕ တရားခြင္ကို ခ်ဥ္းကပ္ၾကည့္မယ္။